در پی حملات هوایی ایالات متحده و اسرائیل به مناطق مرزی شهرستان قصرشیرین، برخی خانههای بهداشت و تأسیسات درمانی این منطقه دچار خسارت و تخریب شدهاند. این حملات موجب آسیب به زیرساختهای درمانی و تجهیزات امدادی شده و روند ارائه خدمات پزشکی و امدادرسانی به غیرنظامیان را با اختلال جدی مواجه کرده است.
خانههای بهداشت از ارکان اصلی نظام سلامت محلی محسوب میشوند و وظیفه ارائه خدمات اولیه پزشکی، واکسیناسیون، مراقبت از مادران و کودکان و رسیدگی به موارد اضطراری را بر عهده دارند. آسیب دیدن این مراکز میتواند دسترسی ساکنان منطقه به خدمات درمانی ضروری را محدود کرده و پیامدهای انسانی قابل توجهی برای جمعیت غیرنظامی به همراه داشته باشد.
نقض اصول تفکیک و تناسب در حملات مرزی
بر اساس قواعد بنیادین حقوق بینالملل بشردوستانه، طرفهای درگیر در مخاصمات مسلحانه موظفاند میان اهداف نظامی و اشیای غیرنظامی تمایز قائل شوند. تأسیسات پزشکی غیرنظامی از حمایت ویژه برخوردارند و هدف قرار دادن آنها میتواند نقض اصل تفکیک و اصل تناسب مندرج در پروتکل الحاقی اول به کنوانسیونهای ژنو تلقی شود.
علاوه بر این، مطابق کنوانسیون چهارم ژنو و قواعد تکمیلی آن، بیمارستانها و سایر واحدهای پزشکی باید در تمامی شرایط مورد احترام و حمایت قرار گیرند. در صورتی که حمله به مراکز درمانی به صورت عمدی انجام شده باشد، چنین اقدامی میتواند در چارچوب «جنایات جنگی» نیز قابل بررسی باشد.
از این رو، آسیب واردشده به زیرساختهای درمانی غیرنظامی در قصرشیرین ضرورت بررسی مستقل و پاسخگویی در چارچوب حقوق بینالملل را برجسته میکند و بار دیگر اهمیت رعایت قواعد حقوق بشردوستانه برای حفاظت از غیرنظامیان و تضمین دسترسی آنان به خدمات سلامت در شرایط مخاصمه را یادآور میشود.
