Yazar: Tahereh Nouri<\/b><\/p>\nGiri\u015f<\/b><\/h3>\n
Son yirmi y\u0131lda, Bat\u0131 \u0130ran’\u0131n g\u00fcvenlik denklemlerinde rol oynayan gruplardan biri K\u00fcrdistan \u00d6zg\u00fcr Ya\u015fam Partisi’dir (PJAK). K\u00fcrdistan \u0130\u015f\u00e7i Partisi (PKK) ile olan ideolojik ve \u00f6rg\u00fctsel ba\u011flar\u0131 nedeniyle PJAK, b\u00f6lge analistlerinin her zaman ilgisini \u00e7ekmi\u015ftir. Ancak, uluslararas\u0131 ter\u00f6r listelerinde yer alan ve silahl\u0131 eylem ge\u00e7mi\u015fi olan gruplara “parti” s\u0131fat\u0131n\u0131 yak\u0131\u015ft\u0131rman\u0131n kusurlu bir yakla\u015f\u0131m oldu\u011funu kabul etmek gerekir.<\/p>\n
\u00d6rg\u00fct\u00fcn Ocak 2026 olaylar\u0131ndaki performans\u0131 ve ABD-\u0130srail koalisyonunun \u0130ran’a kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc son sava\u015fa y\u00f6nelik tutumu, siyasi ve g\u00fcvenlik davran\u0131\u015f\u0131na dair karma\u015f\u0131k ve \u00e7ok katmanl\u0131 bir tablo sunmaktad\u0131r. \u00dclkenin son y\u0131llardaki en \u00e7etrefilli g\u00fcvenlik d\u00f6nemlerinden birinde, bu grubun davran\u0131\u015f\u0131 her zamankinden daha fazla ele\u015ftirel bir okumaya ihtiya\u00e7 duymaktad\u0131r. Kendini “halk\u0131n haklar\u0131n\u0131n savunucusu” olarak tan\u0131tan bir grubun, kritik d\u00f6neme\u00e7lerde \u015feffaf bir rol oynamamas\u0131, aksine ikili bir tutumla belirsizli\u011fi ve g\u00fcvensizli\u011fi art\u0131rmas\u0131 dikkat \u00e7ekicidir. Ger\u00e7ek \u015fu ki PJAK, ne Ocak 2026 olaylar\u0131nda sorumluluk sahibi g\u00f6r\u00fcnd\u00fc ne de d\u0131\u015f sald\u0131r\u0131lara kar\u015f\u0131 net bir pozisyon ald\u0131. Bu ikircikli yap\u0131, grubun mahiyeti, hedefleri ve s\u00f6ylemsel samimiyeti hakk\u0131nda ciddi sorular do\u011furmaktad\u0131r.<\/p>\n
PJAK, kendisini “\u0130ran’daki K\u00fcrtlerin haklar\u0131n\u0131 elde etmeyi” ama\u00e7layan K\u00fcrt hareketinin bir kolu olarak tan\u0131tmaktad\u0131r. Bununla birlikte, pek \u00e7ok g\u00f6zlemci PJAK’\u0131n fiilen PKK’n\u0131n geni\u015f yap\u0131s\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011funa ve ideolojik olarak Abdullah \u00d6calan’\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcncelerini takip etti\u011fine inanmaktad\u0131r. PJAK, ba\u015flang\u0131c\u0131ndan itibaren silahl\u0131 bir yakla\u015f\u0131m benimsemi\u015f; medya ve sosyal a\u011flar\u0131 kullanarak kendini sosyo-politik bir hareket gibi g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015fsa da askeri niteli\u011fi her zaman bask\u0131n kalm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Resmi a\u00e7\u0131klamalar\u0131nda PJAK; “demokratik \u00f6zy\u00f6netim”, “az\u0131nl\u0131k haklar\u0131” ve “cinsiyet e\u015fitli\u011fi” gibi kavramlara vurgu yapmaktad\u0131r. Bu kavramlar, \u00d6calan taraf\u0131ndan form\u00fcle edilen “Demokratik Konfederalizm” ideolojisinden \u00f6d\u00fcn\u00e7 al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak ele\u015ftirenler, bu sloganlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde propaganda ama\u00e7l\u0131 oldu\u011funu, pratikte ise \u00f6rg\u00fct\u00fcn kimli\u011fini askeri ve g\u00fcvenlik eylemlerinin belirledi\u011fini savunmaktad\u0131r. \u00d6rg\u00fct i\u00e7indeki \u015f\u00fcpheli kad\u0131n \u00f6l\u00fcmleri, eski \u00fcyelerin an\u0131lar\u0131 ve \u00e7ocuk asker kullan\u0131m\u0131 konusundaki karanl\u0131k sicili, PJAK’\u0131n iddialar\u0131n\u0131 ciddi bir ku\u015fkuyla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rakmaktad\u0131r.<\/p>\n
Baz\u0131 analizlerde “i\u00e7 istikrars\u0131zl\u0131k” olarak nitelendirilen Ocak 2026 olaylar\u0131, PJAK dahil silahl\u0131 gruplar\u0131n rol\u00fcn\u00fc de\u011ferlendirmek i\u00e7in bir d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131 olmu\u015ftur. Bu d\u00f6nemde Bat\u0131 \u0130ran’da hareketlili\u011fin artt\u0131\u011f\u0131na dair raporlar yay\u0131nland\u0131. Baz\u0131 kaynaklar, grubun i\u00e7 kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131ktan faydalanarak s\u0131n\u0131r b\u00f6lgelerinde asker kayd\u0131rma ve dijital propaganda gibi faaliyetlerde bulundu\u011funu bildirdi.<\/p>\n
Ancak as\u0131l \u00f6nemli nokta \u015fudur: PJAK, ger\u00e7ek bir \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n bedelini \u00f6demeden krizin i\u00e7inde yer almaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Mevcut verilere g\u00f6re, PJAK’\u0131n geni\u015f \u00e7apl\u0131 ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir \u00e7at\u0131\u015fma evresine girdi\u011fini do\u011frulayan ba\u011f\u0131ms\u0131z bir kan\u0131t bulunmamaktad\u0131r. Bu durum, bilin\u00e7li bir se\u00e7im olan “S\u0131n\u0131rl\u0131 Eylem”<\/b> modeli olarak yorumlanabilir; yani ciddi riskleri \u00fcstlenmeden ortamdan faydalanma \u00e7abas\u0131. Bu durum \u015fu fakt\u00f6rlerden kaynaklan\u0131yor olabilir:<\/p>\n Operasyonel k\u0131s\u0131tlamalar ve \u0130ran devlet g\u00fc\u00e7lerinin artan haz\u0131rl\u0131k d\u00fczeyi;<\/p>\n<\/li>\n Uzun vadeli kapasiteyi korumaya y\u00f6nelik siyasi hesaplar;<\/p>\n<\/li>\n B\u00f6lgesel ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar ve PKK’n\u0131n makro stratejileriyle koordinasyon.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n PJAK’\u0131n bu d\u00f6nemdeki tutumu bir t\u00fcr “ihtiyatl\u0131 aktivizm” olarak tan\u0131mlanabilir. \u00d6rg\u00fct bir yandan sahnede kalmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, di\u011fer yandan topyek\u00fbn bir sava\u015fa girmekten ka\u00e7\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcvenlik literat\u00fcr\u00fcnde bu model “E\u015fik Alt\u0131 Faaliyet”<\/b> (Sub-threshold Activity) olarak bilinir; yani geni\u015f \u00e7apl\u0131 sava\u015f seviyesinin alt\u0131nda kalarak siyasi ve g\u00fcvenlik etkisi yaratmaya y\u00f6nelik eylemler.<\/p>\n Analitik bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla bu, PJAK’\u0131n g\u00fc\u00e7 dengesini de\u011fi\u015ftirmekten ziyade karma\u015f\u0131k bir ortamda risk y\u00f6netimi ve hayatta kalmaya odakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. \u00d6rg\u00fct; i\u00e7, b\u00f6lgesel ve uluslararas\u0131 bask\u0131lara ayn\u0131 anda yan\u0131t vermesi gereken “\u00e7ok katmanl\u0131 bir sahada” oynamaktad\u0131r. Bu davran\u0131\u015f g\u00fc\u00e7ten ziyade taktiksel bir muhafazak\u00e2rl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6stergesidir. M\u00fccadele etti\u011fini iddia eden ancak belirleyici anlarda ger\u00e7ek meydandan ka\u00e7\u0131nan bir grup, asl\u0131nda sadece kenarda oynamaktad\u0131r.<\/p>\n Mart 2026’da ABD ve \u0130srail’in \u0130ran’a y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131yla birlikte PJAK gibi gruplar\u0131n net bir duru\u015f sergilemesi bekleniyordu. Ancak g\u00f6r\u00fclen tek \u015fey sessizlik ya da kapal\u0131 pozisyonlar oldu. Bu sessizlik sadece “ihtiyat” olarak ge\u00e7i\u015ftirilemez; bu asl\u0131nda siyasi sorumluluktan ka\u00e7\u0131\u015ft\u0131r. E\u011fer PJAK liderleri \u00f6rg\u00fct\u00fc siyasi bir akt\u00f6r olarak g\u00f6r\u00fcyorlarsa, halk\u0131n kaderini do\u011frudan etkileyen topyek\u00fbn bir sava\u015f kar\u015f\u0131s\u0131nda tarafs\u0131z kalamazlar. Bu \u015fartlar alt\u0131ndaki tarafs\u0131zl\u0131k, asl\u0131nda duru\u015fsuzluktur.<\/p>\n Bu sessizlik \u00fc\u00e7 a\u00e7\u0131dan analiz edilebilir:<\/p>\n Kamuoyu Tepkisinden Ka\u00e7\u0131nma:<\/b> D\u0131\u015f tehdit anlar\u0131nda kamuoyunun yerli silahl\u0131 gruplara kar\u015f\u0131 hassasiyeti artar. D\u0131\u015f d\u00fc\u015fmanla z\u0131mni bile olsa herhangi bir uyum, a\u011f\u0131r bir toplumsal bedel getirebilir.<\/p>\n<\/li>\n B\u00f6lgesel ve A\u011fsal D\u00fc\u015f\u00fcnceler:<\/b> Geni\u015f bir a\u011f\u0131n par\u00e7as\u0131 olarak PJAK, di\u011fer b\u00f6lgesel akt\u00f6rlerle olan ili\u015fkilerini g\u00f6zetmek zorundad\u0131r.<\/p>\n<\/li>\n Stratejik \u00d6nceliklendirme:<\/b> \u00d6rg\u00fct\u00fcn odak noktas\u0131n\u0131 \u0130ran i\u00e7indeki uzun vadeli hedeflerinde tutmas\u0131 ve ana faaliyet alan\u0131 d\u0131\u015f\u0131ndaki \u00e7at\u0131\u015fmalardan ka\u00e7\u0131nmas\u0131 ihtimal dahilindedir.<\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n PJAK’\u0131n davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in “Aktif Riskten Ka\u00e7\u0131nma”<\/b> kavram\u0131 kullan\u0131labilir. Bu \u00e7er\u00e7evede bir akt\u00f6r ne pasiftir ne de a\u015f\u0131r\u0131 sald\u0131rgan; aksine varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmeye ve \u00e7at\u0131\u015fma maliyetlerini kontrol etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken potansiyel f\u0131rsatlar\u0131 ka\u00e7\u0131rmamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. PJAK, 2026’da tam olarak bu modeli sergilemi\u015ftir.<\/p>\n Y\u0131llard\u0131r “halk\u0131n haklar\u0131”, “demokrasi” ve “\u00f6zg\u00fcrl\u00fck”ten bahseden bu s\u00f6ylem, ancak kritik anlarda kar\u015f\u0131l\u0131k buldu\u011funda anlam kazan\u0131r. \u0130\u015fte burada \u00e7eli\u015fki belirginle\u015fmektedir: \u0130\u00e7eride s\u0131n\u0131rl\u0131 ve kontroll\u00fc varl\u0131k, d\u0131\u015far\u0131da ise sessizlik. Bu kombinasyon parlak bir stratejinin de\u011fil, hedeflerdeki \u015feffafl\u0131k eksikli\u011finin i\u015faretidir. Bu grup de\u011fi\u015fim mi istiyor, yoksa sadece hayatta kalmay\u0131 m\u0131?<\/p>\n Bu davran\u0131\u015f\u0131n birka\u00e7 \u00f6nemli sonucu vard\u0131r:<\/p>\n Gri G\u00fcvenlik Durumunun S\u00fcreklili\u011fi:<\/b> S\u0131n\u0131rl\u0131 ama s\u00fcrekli eylemler, s\u0131n\u0131r b\u00f6lgelerinde “ne sava\u015f ne bar\u0131\u015f” durumu yaratabilir. PJAK asl\u0131nda bar\u0131\u015f ile sava\u015f aras\u0131ndaki **”Gri B\u00f6lge”**de oynamaktad\u0131r. Bu, k\u0131sa vadede hayatta kalmaya yard\u0131mc\u0131 olsa da uzun vadede \u00f6rg\u00fct\u00fcn inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na a\u011f\u0131r zarar verir.<\/p>\n<\/li>\n G\u00fcvenlik Politikalar\u0131nda Artan Karma\u015f\u0131kl\u0131k:<\/b> Ne tam olarak sahaya giren ne de tamamen \u00e7ekilen bir grup, kamuoyu nezdindeki yerini yava\u015f yava\u015f kaybeder. \u0130zleyici sonunda \u015funu sorar: Bu grup tam olarak nerede duruyor? Ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k m\u0131, ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k m\u0131?<\/p>\n<\/li>\n Kamuoyu Alg\u0131s\u0131 \u00dczerindeki Etki:<\/b> D\u0131\u015f sava\u015f s\u0131ras\u0131ndaki sessizlik ile i\u00e7erideki s\u0131n\u0131rl\u0131 faaliyet birle\u015fince ortaya \u00e7eli\u015fkili bir imaj \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca PJAK’\u0131n ger\u00e7ek \u00f6zerkli\u011fi sorusu g\u00fc\u00e7lenmektedir. E\u011fer kararlar b\u00f6lgesel tasar\u0131mlar\u0131n bir par\u00e7as\u0131ysa, o zaman sessizlik ba\u011f\u0131ms\u0131z bir se\u00e7im de\u011fil, d\u0131\u015far\u0131dan kurgulanm\u0131\u015f bir plan\u0131n par\u00e7as\u0131d\u0131r.<\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n PJAK’\u0131n 2026 geli\u015fmelerindeki performans\u0131, \u00f6rg\u00fct\u00fcn “Risk Y\u00f6netimi”<\/b> ve “Sorumluluk Almadan Hayatta Kalma”<\/b> mant\u0131\u011f\u0131yla hareket etti\u011fini g\u00f6stermektedir. Ocak olaylar\u0131ndaki rol\u00fc g\u00f6z ard\u0131 edilemese de bu rol, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli bir askeri \u00e7at\u0131\u015fmadan ziyade psikolojik harp, tahrik ve propaganda d\u00fczeyinde kalm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6te yandan, mevcut sava\u015f s\u0131ras\u0131ndaki sessizli\u011fi, siyasi ve toplumsal maliyetlerden ka\u00e7\u0131nma arzusunu yans\u0131tmaktad\u0131r.<\/p>\n Sonu\u00e7 olarak PJAK’\u0131n davran\u0131\u015f\u0131, b\u00f6lgedeki devlet d\u0131\u015f\u0131 silahl\u0131 gruplar\u0131n “Gri B\u00f6lge”de varl\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek i\u00e7in hibrit taktikler kullanma e\u011filimini yans\u0131tmaktad\u0131r. Bu grubu do\u011fru analiz etmek i\u00e7in, onu tek ba\u015f\u0131na bir akt\u00f6r olarak de\u011fil; \u00e7ok seviyeli \u00e7\u0131karlar\u0131n, bask\u0131lar\u0131n ve f\u0131rsatlar\u0131n kesi\u015fti\u011fi karma\u015f\u0131k bir b\u00f6lgesel a\u011f\u0131n par\u00e7as\u0131 olarak g\u00f6rmek gerekir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Ger\u00e7ek \u015fu ki PJAK, ne i\u00e7 huzursuzluklar s\u0131ras\u0131nda sorumlu bir akt\u00f6r gibi davrand\u0131 ne de d\u0131\u015f sald\u0131r\u0131lara kar\u015f\u0131 net bir duru\u015f sergiledi. Tahereh Nouri, bu titiz incelemesinde, \u00f6rg\u00fct\u00fcn “ne sava\u015f ne bar\u0131\u015f” olan gri b\u00f6lgede varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek i\u00e7in hibrit taktikleri ve demokratik sloganlar\u0131 nas\u0131l kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 masaya yat\u0131r\u0131yor.<\/p>\n PJAK’\u0131n d\u0131\u015f m\u00fcdahaleler kar\u015f\u0131s\u0131ndaki sessizli\u011fi taktiksel bir temkin mi, yoksa daha geni\u015f b\u00f6lgesel tasar\u0131mlara olan derin yap\u0131sal ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n bir i\u015fareti mi?<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":627,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[294,84,290,295,293,17,16,200,288],"class_list":["post-626","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-articles","tag-2026-gelismeleri","tag-abdullah-ocalan","tag-gri-bolge-savasi","tag-hibrit-taktikler","tag-iran-milli-guvenligi","tag-pjak","tag-pkk","tag-silahli-gruplar","tag-tahereh-nouri"],"yoast_head":"\n\n
PJAK’\u0131n \u0130kili Davran\u0131\u015f\u0131: E\u015fik Alt\u0131 Faaliyet<\/b><\/h3>\n
\u0130ran’a Y\u00f6nelik Sava\u015f Kar\u015f\u0131s\u0131ndaki Manidar Sessizlik<\/b><\/h3>\n
\n
“Aktif Riskten Ka\u00e7\u0131nan” Akt\u00f6r Olarak PJAK<\/b><\/h3>\n
“Gri B\u00f6lge” Stratejisinin Sonu\u00e7lar\u0131<\/b><\/h3>\n
\n
Sonu\u00e7<\/b><\/h3>\n